Toen de gemeente in 2006 besloot de herdenking onder te brengen bij een zelfstandige stichting, voelde zij dat er iets ontbrak. “Ik dacht: er zitten alleen maar oudere mensen in het bestuur. Moeten hier niet juist ook jongere mensen bij?” Die gedachte bracht haar ertoe de toenmalige burgemeester Toine Gresel een brief te schrijven. Het bleek een kantelpunt: Van Til trad toe tot het bestuur en haar naam werd zelfs opgenomen in de oprichtingsstatuten van de stichting.
Van bestuurslid tot voorzitter in een lege wereld
Na een periode als bestuurslid en jarenlang het aankondigen van de kransleggingen door de verschillende afvaardigingen van organisaties en betrokkenen, werd zij in 2020 voorzitter. Een moment dat wrang werd overschaduwd door de coronapandemie. De herdenking vond plaats op een leeg plein. “Dat was surrealistisch,” zegt ze. “Alleen de burgemeester en zijn vrouw, Eddy Schra de trompettist, de aftredende voorzitter, ikzelf en een cameraman. En dan tóch dat moment van stilte. Dat vergeet je nooit.”
Toch bleek deze periode ook een overgangsmoment. Onder haar voorzitterschap werd langzaam afscheid genomen van de fysieke aanwezigheid van de airgunners, die decennialang een belangrijk onderdeel van de Drontense herdenking vormden. In 2022 was Ron Powers de laatste airgunner die persoonlijk aanwezig kon zijn. “We hebben gezocht naar manieren om hun verhaal zichtbaar en voelbaar te houden,” legt Van Til uit. Dat leidde onder meer tot de ruim 450 poppykruisjes met namen van airgunners en tot het vaandel van de Airgunners Association, dat nu een prominente plek heeft tijdens de ceremonie.
Jongeren en onderwijs centraal
Een duidelijke rode draad in Van Tils voorzitterschap was de versterking van educatie en jongerenparticipatie. Basisscholen waren al betrokken bij de adoptie van monumenten, maar daar bleef het niet bij. Middelbare scholen sloten zich aan met gedichtenwedstrijden, gastlessen en internationale uitwisselingen. Zo ontstond een bijzondere band met het Erskine Stewart Melville College in Edinburgh, waar een bemanningslid van de Lancaster uit Dronten op school had gezeten. “Dat je daar op die school mag herdenken, samen met jongeren, dat maakt geschiedenis ineens heel dichtbij.”
Ook MBO- en HBO-instellingen raakten betrokken, net het jongerenpanel van de gemeente Dronten. “Je ziet op 4 mei hele klassen op het plein staan,” zegt Van Til. “Dat vind ik zó bijzonder. Dan weet je dat herdenken niet stilstaat, maar leeft.”
Lokale geschiedenis tastbaar maken
Dronten heeft een unieke oorlogsgeschiedenis, met vliegtuigcrashes verspreid over de polder. Onder Van Tils leiding werd gewerkt aan het actualiseren van de crashpalen en aan nieuwe manieren om de verhalen erachter te vertellen. Een ambitieus educatief fietsrouteproject, met filmpjes per locatie, moet die geschiedenis nog toegankelijker maken. “Als je fietst langs zeven palen, en bij elke paal hoor je een verhaal, dan krijgt die polder ineens een andere betekenis,” zegt ze zichtbaar trots.
Verbinding in lastige tijden
Een moment dat Van Til nadrukkelijk wil noemen, vond plaats in 2024, tegen de achtergrond van de oorlog in Israël en Gaza. De gezamenlijke kranslegging door christelijke en islamitische geloofsgemeenschappen stond onder druk. Toch lukte het om dat moment samen te laten plaatsvinden. “Juist dan moet je laten zien hoe het wél kan,” zegt ze. “Dat je elkaar vasthoudt, ook als de wereld ingewikkeld is. Daar ben ik ontzettend trots op.”
Met vertrouwen de toekomst in
Met de overdracht aan haar opvolger, Maarten Vrolijk, voelt Van Til vooral vertrouwen. “Hij heeft meegelopen, gezien wat er allemaal bij komt kijken. Dat is heel waardevol.” Haar boodschap aan het bestuur is helder: borg wat je samen hebt opgebouwd en wees je bewust van de betekenis van de taak. “Het is zwaar en serieus, maar het mag ook voldoening geven. Het is een eer om dit voor de gemeente Dronten te mogen doen.”
Helemaal verdwijnen zal zij niet. Achter de schermen blijft ze betrokken bij de herdenkingsbijeenkomst. Maar op 4 mei zal zij volgend jaar voor het eerst als ‘gewone burger’ op een stoel zitten. “Dat zal raar zijn,” verwacht ze. “Maar ik kijk er ook naar uit om de stilte in Dronten zo te ervaren – met het vertrouwen dat het doorgaat, zoals het altijd is gegaan.”
085-0298980